Przyszłość szpitali klinicznych jednym z głównych tematów trzeciego dnia Forum Ochrony Zdrowia

,

Za nami trzeci dzień na Forum Ochrony Zdrowia, odbywającym się w ramach Forum Ekonomicznego w Karpaczu. Ostatni dzień tegorocznych obrad przyniósł kolejne ważne dyskusje o przyszłości polskiego systemu ochrony zdrowia. Tym razem w centrum uwagi znalazły się przede wszystkim szpitale kliniczne – ich szczególna rola w systemie, wyzwania organizacyjne oraz znaczenie dla kształcenia kolejnych pokoleń kadr medycznych.

Szpitale kliniczne XXI wieku

Jednym z najważniejszych punktów programu był panel „Szpitale Kliniczne XXI w.”, poświęcony przyszłości modelu, który łączy udzielanie świadczeń zdrowotnych z działalnością naukową i kształceniem lekarzy oraz przedstawicieli innych zawodów medycznych.

Uczestnicy dyskusji rozmawiali m.in. o roli Centrów Symulacji Medycznej, zmianach w programach kształcenia, rozwoju baz klinicznych oraz wyzwaniach związanych z zarządzaniem podmiotami leczniczymi o najwyższym stopniu referencyjności.

Dyskusję moderował dr hab. n. med. Damian Czyżewski, prof. ŚUM, Prorektor ds. Klinicznych Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach.

W panelu udział wzięli również: prof. Janusz Dzięcioł, Prorektor ds. Szpitali Klinicznych i Kształcenia Podyplomowego Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku, dr Klaudia Rogowska, Dyrektor Górnośląskiego Centrum Medycznego im. prof. Leszka Gieca ŚUM w Katowicach, prof. Zbigniew Krasiński, Rektor Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu, Dariusz Madera, Dyrektor Generalny Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego w Opolu, dr Patrycja Piłat, Członek Prezydium Okręgowej Rady Lekarskiej w Katowicach, oraz prof. Piotr Czauderna z Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej.

Symulacja jest niezbędna, ale nie zastąpi pacjenta

Jednym z tematów dyskusji było miejsce symulacji medycznej we współczesnym kształceniu.

– Symulacje – tak, na każdym poziomie kształcenia i tak dużo, jak tylko można. Jednak w moim przekonaniu nigdy nie zastąpią one żywego pacjenta. Podstawy medycyny i procedury, które można wykonywać w warunkach symulacyjnych, być może należy przenieść poza obecne budynki, ale nadal pozostawić je w strukturach akademickich – powiedział prof. Janusz Dzięcioł, Prorektor ds. Szpitali Klinicznych i Kształcenia Podyplomowego Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku.

Dyskusja pokazała, że rozwój nowoczesnych metod dydaktycznych nie oznacza odejścia od klinicznego wymiaru kształcenia. Symulacja pozwala bezpiecznie przygotować studentów do wykonywania procedur, ale doświadczenie zdobywane w kontakcie z pacjentem pozostaje niezbędnym elementem edukacji medycznej.

Leczenie, nauka i dydaktyka – trzy role jednego szpitala

Do rozmowy dołączył także dr Adam Niedzielski, były Minister Zdrowia. Został zapytany o to, czy szczególna rola szpitali klinicznych – łączących leczenie pacjentów, działalność naukową i dydaktykę – powinna znaleźć większe odzwierciedlenie w sposobie organizacji i finansowania tych placówek.

Jak podkreślił, w ostatnich latach wykonano znaczącą pracę zarówno w obszarze jakości kształcenia, jak i rozwoju badań klinicznych.

– Z mojego punktu widzenia, patrząc na sieć szpitali klinicznych z perspektywy blisko trzech lat obserwowania systemu z boku, myślę, że wykonaliśmy dużą pracę, jeżeli chodzi o wzmocnienie jakości kształcenia. Przygotowaliśmy nowe standardy kształcenia – pamiętacie, że pracowaliśmy nad nimi m.in. na forum KRAUM. Myślę również, że zrobiliśmy ogromny krok w dziedzinie badań klinicznych. Sieć i środki przeznaczone na tę sferę funkcjonowania szpitali i uniwersytetów były nowym otwarciem i pozwoliły pokazać, że jako kraj dysponujemy dużym potencjałem do prowadzenia badań klinicznych – mówił dr Adam Niedzielski.

Były Minister Zdrowia zwrócił uwagę również na znaczenie badań klinicznych jako jednego ze źródeł finansowania działalności szpitali.

– Zamysł był taki, aby finalnie dochodzić do poziomu finansowania szpitali poprzez badania kliniczne, który jest standardem na Zachodzie i wynosi około 10 procent. U nas są to nadal kwoty zupełnie innego rzędu – zaznaczył.

Regionalne sieci wokół szpitali klinicznych?

Dr Adam Niedzielski wskazał również rozwiązanie, którego – jak przyznał – nie udało się dotychczas w pełni rozwinąć. Chodzi o tworzenie regionalnych sieci opartych na szpitalach klinicznych, które mogłyby koordynować przepływ pacjentów pomiędzy placówkami o różnym stopniu referencyjności.

– Żałuję, że nie zrobiliśmy jeszcze jednej rzeczy, którą zaczęliśmy realizować w Białymstoku. Oprócz roli kształceniowej i badawczej powinniśmy pomyśleć o kategorii sieci regionalnych. Bardzo często rozmawialiśmy o tym, że do szpitali klinicznych trafiają przypadki, które nie wymagają takiego poziomu referencyjności. Żałuję, że nie udało się zrobić odważnego kroku i stworzyć regionalnych sieci wokół szpitali klinicznych, ponieważ to właśnie one mają zaplecze pozwalające zbudować centra koordynacji ruchu pacjentów – powiedział.

Jak zaznaczył, nie chodzi wyłącznie o rozwiązania finansowe czy mechanizmy związane z Narodowym Funduszem Zdrowia, lecz o stworzenie skutecznego systemu koordynacji pionowej i poziomej pomiędzy placówkami.

KRAUM o wyzwaniach systemu ochrony zdrowia

Trzy dni Forum Ochrony Zdrowia, odbywającego się w ramach Forum Ekonomicznego w Karpaczu, po raz kolejny pokazały, jak potrzebna jest przestrzeń do bezpośredniej rozmowy przedstawicieli uczelni medycznych, szpitali klinicznych, samorządu lekarskiego, administracji publicznej oraz instytucji współtworzących system ochrony zdrowia.

To właśnie podczas takich spotkań można konfrontować różne doświadczenia, wskazywać problemy wymagające zmian, ale przede wszystkim – szukać wspólnych rozwiązań dla polskiej medycyny, nauki i kształcenia.

Dla Konferencji Rektorów Akademickich Uczelni Medycznych współtworzenie Forum Ochrony Zdrowia jest nie tylko okazją do prezentowania stanowiska środowiska akademickich uczelni medycznych, ale również do aktywnego uczestnictwa w jednej z najważniejszych debat o przyszłości ochrony zdrowia, prowadzonej podczas Forum Ekonomicznego w Karpaczu.

Do zobaczenia za rok na Forum Ekonomicznym

Kończymy tegoroczne obrady Forum Ochrony Zdrowia oraz trzy intensywne dni obecności KRAUM podczas Forum Ekonomicznego w Karpaczu z poczuciem dobrze wykorzystanego czasu, wielu wartościowych spotkań i dyskusji, które – mamy nadzieję – będą miały swoją kontynuację także po zakończeniu wydarzenia.

Dziękujemy za trzy dni rozmów o przyszłości polskiej medycyny, nauki i kształcenia.

Mamy nadzieję, że za rok ponownie spotkamy się w Karpaczu podczas Forum Ekonomicznego i Forum Ochrony Zdrowia, by wspólnie rozmawiać o najważniejszych wyzwaniach stojących przed polskim systemem ochrony zdrowia.

Bezpieczeństwo lekowe, dane i nowe technologie. Uczelnie medyczne na Forum Ochrony Zdrowia w Karpaczu

,

Za nami kolejny intensywny dzień Forum Ekonomicznego w Karpaczu i Forum Ochrony Zdrowia. Środowe (9 września) dyskusje koncentrowały się przede wszystkim wokół bezpieczeństwa lekowego, rozwoju badań klinicznych, medycyny cyfrowej oraz współpracy nauki, administracji publicznej i przemysłu.

CWBK i Regionalne Centra Medycyny Cyfrowej w systemie bezpieczeństwa państwa

Jednym z ważniejszych punktów dnia był panel poświęcony wykorzystaniu potencjału Centrów Wsparcia Badań Klinicznych i Regionalnych Centrów Medycyny Cyfrowej na rzecz krajowego bezpieczeństwa lekowego.

W rozmowie, moderowanej przez prof. Leszka Domańskiego, Rektora Pomorskiego Uniwersytetu Medycznego w Szczecinie, uczestniczyli m.in. Anna Tybińkowska z Agencji Badań Medycznych; Katarzyna Kacperczyk, Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Zdrowia; gen. prof. Grzegorz Gielerak z Wojskowego Instytutu Medycznego; prof. Michał Markuszewski, Rektor Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego; prof. Zbigniew Krasiński, Rektor Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu; oraz prof. Marcin Moniuszko, Rektor Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku.

Uniwersytet Medyczny w Lublinie reprezentował prof. Wojciech Załuska, Rektor UMLUB i Przewodniczący Konferencji Rektorów Akademickich Uczelni Medycznych, który zwrócił uwagę na potencjał współpracy uczelni zrzeszonych w KRAUM.

– Wydaje mi się, że najważniejsza dla nas w tej chwili jest integracja strukturalna i organizacyjna. Chodzi o to, abyśmy – zgodnie z tym, co powiedział Pan Generał – pokazali, że jesteśmy w stanie stworzyć forum, w którym zintegrujemy CWBK, Regionalne Centra Medycyny Cyfrowej, a także biobanki. Będziemy mogli dzielić się naszym doświadczeniem w zakresie badań wczesnej fazy i dzięki temu kompleksowo realizować cały proces, opierając się na własnych kompetencjach. To pozwoli nam stać się realnym elementem konkurencji – zarówno w obszarze badań komercyjnych i niekomercyjnych, jak i w zakresie realizacji potrzeb państwa – podkreślił Przewodniczący KRAUM.

Dyskusja pokazała znaczenie łączenia infrastruktury badań klinicznych, analityki danych medycznych oraz współpracy z przemysłem farmaceutycznym w budowaniu bezpieczeństwa państwa.

Polityka Lekowa Państwa na lata 2027–2032

Kolejnym ważnym punktem programu była prezentacja głównych założeń dokumentu „Polityka Lekowa Państwa na lata 2027–2032”. Dyskusja zgromadziła przedstawicieli administracji publicznej, środowiska akademickiego, organizacji branżowych oraz sektora farmaceutycznego.

Wśród uczestników znaleźli się m.in. dr hab. Anna Kowalczuk, Prezes Agencji Badań Medycznych; Łukasz Pietrzak z Głównego Inspektoratu Farmaceutycznego; dr Marek Tomków, Prezes Naczelnej Izby Aptekarskiej; Grzegorz Cessak, Prezes URPL; dr Przemysław Rzodkiewicz z AOTMiT; Iwona Kasprzak z Narodowego Funduszu Zdrowia; Michał Byliniak z INFARMY oraz Krzysztof Kopeć, reprezentujący krajowych producentów leków. W debacie uczestniczyli również przedstawiciele firm MSD, Sandoz, GSK i Novartis.

Konferencję Rektorów Akademickich Uczelni Medycznych reprezentowali: Przewodniczący KRAUM prof. Wojciech Załuska, Rektor Uniwersytetu Medycznego w Lublinie; prof. Michał Markuszewski, Rektor Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego; prof. Zbigniew Krasiński, Rektor Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu; oraz prof. Marcin Moniuszko, Rektor Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku.

– Uważam, że polityka lekowa jest na stałe związana z obszarem naszej działalności. Zresztą nasi rozmówcy podczas konferencji już wcześniej wspominali, że jej fundamentem jest przede wszystkim jakość edukacji, a co za tym idzie – jakość kadr medycznych – podkreślił Przewodniczący KRAUM, prof. Wojciech Załuska.

W trakcie debaty prof. Wojciech Załuska zwrócił się również z apelem do Ministerstwa Zdrowia o stworzenie rozwiązań umożliwiających środowisku medycznemu szerszy dostęp do danych dotyczących chorób cywilizacyjnych w Polsce.

– Obecnie bardzo potrzebujemy takich informacji – podkreślił.

Do kwestii dostępu do danych odniósł się również prof. Marcin Moniuszko, Rektor Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku, zwracając uwagę na znaczący potencjał ekspercki uczelni zrzeszonych w KRAUM, który – ze względu na brak odpowiednich rozwiązań regulacyjnych – nie może być obecnie w pełni wykorzystywany.

Głos w dyskusji zabrał także prof. Zbigniew Krasiński.

– Rozumiem, że przedstawiony dokument nie jest dokumentem zamkniętym i będzie również otwarty na najnowsze badania, chociażby z dziedziny, którą się zajmuję, czyli chirurgii naczyniowej. W związku z tym pewne rzeczy będą musiały się zmieniać w wyniku tych badań – podkreślił.

Rektor Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu zwrócił również uwagę na potrzebę wprowadzenia systemu alertowego, który podczas wystawiania recepty informowałby o duplikowaniu tej samej substancji czynnej w lekach.

Zgodnie z przedstawionymi założeniami „Polityki Lekowej Państwa na lata 2027–2032” do najważniejszych kierunków działań w najbliższych latach mają należeć: zwiększenie bezpieczeństwa lekowego poprzez skuteczniejsze zarządzanie ryzykiem niedoborów i sytuacji kryzysowych; zintegrowane podejście do leków i wyrobów medycznych, oparte na spójnej polityce i skutecznej koordynacji; wzmocnienie roli farmaceutów i rozwój opieki farmaceutycznej; aktywna współpraca międzynarodowa, a także rozwój krajowego potencjału produkcyjnego i innowacyjnego poprzez wsparcie polskiego przemysłu farmaceutycznego oraz sektora technologii medycznych.

Czy możliwa jest suwerenność lekowa?

Dzień zakończyła dyskusja „Bezpieczeństwo lekowe Polski i Europy – czy w globalnej gospodarce możliwa jest suwerenność?”. Rozmawiano o odporności łańcuchów dostaw, europejskiej produkcji leków i substancji czynnych, budowaniu strategicznych rezerw oraz miejscu Polski w europejskim systemie bezpieczeństwa farmaceutycznego.

Panel moderowała Miłosława Zagłoba z Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego. W dyskusji udział wzięli: Grzegorz Rychwalski, Wiceprezes Polskiego Związku Pracodawców Przemysłu Farmaceutycznego – Krajowi Producenci Leków; Anna Kowalczuk, Prezes Agencji Badań Medycznych; Łukasz Pietrzak, Główny Inspektor Farmaceutyczny; prof. Michał Markuszewski, Rektor Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego; dr Grzegorz Cessak, Prezes Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych; Barbara Misiewicz-Jagielak, Wiceprezes Zarządu Polskiego Związku Pracodawców Przemysłu Farmaceutycznego – Krajowi Producenci Leków; oraz dr Przemysław Rzodkiewicz, Zastępca Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji.

– Do problemu bezpieczeństwa lekowego trzeba podejść bardzo szeroko i zastanowić się, na co nas stać. Niewątpliwie nie jesteśmy w stanie zapewnić sobie pełnej autonomii lekowej – jest to praktycznie niemożliwe. Nie uda się tego osiągnąć również bez udziału przemysłu farmaceutycznego, zarówno rodzimego, jak i zagranicznego, który korzysta z polskiego rynku. Trzeba zbudować system, w którym ciężar odpowiedzialności za bezpieczeństwo lekowe będzie rozłożony na wszystkich interesariuszy, z korzyścią dla pacjenta – podkreślał podczas panelu prof. Michał Markuszewski, Rektor Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego.

Studenci UMLUB o medycynie przyszłości

W Forum Ekonomicznym aktywnie uczestniczą również studenci Uniwersytetu Medycznego w Lublinie: Kacper Bluczak, Amelia Strugalska, Aleksandra Ziomek i Maksymilian Seweryn. Biorą udział nie tylko w wydarzeniach i spotkaniach, ale także w warsztatach poświęconych wyzwaniom, z którymi będzie mierzyć się kolejne pokolenie medyków.

Tematem jednego z nich był warsztat „Zawody medyczne przyszłości – jak sztuczna inteligencja zmieni system opieki zdrowotnej i rynek pracy”. Uczestnicy rozmawiali o możliwościach i ograniczeniach sztucznej inteligencji, regulacjach, etyce oraz kompetencjach przyszłości. Ważnym wątkiem była również kwestia wykorzystania technologii do wspierania decyzji klinicznych i poprawy jakości opieki przy jednoczesnym zachowaniu człowieka i pacjenta w centrum medycyny.

Studenci uczestniczyli także w warsztacie „Hejt – skala zjawiska i sposoby ochrony”, przygotowanym przez ekspertów Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu. Spotkanie dotyczyło praktycznych sposobów reagowania na agresywną komunikację, prowokacje, podważanie autorytetu i konflikty, a także ochrony własnych granic psychicznych oraz komunikacji deeskalacyjnej.

Bezpieczeństwo zdrowotne jako element bezpieczeństwa państwa

Środowe dyskusje w Karpaczu pokazały, że bezpieczeństwo lekowe, badania kliniczne, cyfryzacja i rozwój krajowych kompetencji medycznych coraz silniej łączą się z szerszym zagadnieniem bezpieczeństwa państwa. W tym procesie istotną rolę mają do odegrania uczelnie medyczne – jako ośrodki kształcenia kadr, prowadzenia badań, rozwijania nowych technologii oraz współpracy z administracją publiczną i przemysłem.

Życzenia Wielkanocne

,

Prezydium KRAUM na spotkaniu z Minister Zdrowia

,

W dniu 25 września br. w Ministerstwie Zdrowia odbyło się spotkanie Minister Zdrowia Jolanty Sobierańskiej – Grendy z przedstawicielami Konferencji Rektorów Akademickich Uczelni Medycznych. KRAUM reprezentowali:

– prof. Wojciech Załuska, Przewodniczący Konferencji i Rektor Uniwersytetu Medycznego w Lublinie,

– prof. Leszek Domański, Rektor Pomorskiego Uniwersytetu Medycznego w Szczecinie,

– prof. Tomasz Szczepański, Rektor Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach,

– prof. Marcin Moniuszko, Rektor Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku,

– prof. Zbigniew Krasiński, Rektor Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu,

– prof. Maciej Małecki, Prorektor Uniwersytetu Jagiellońskiego ds. Collegium Medicum.

Rozmowy koncentrowały się na najistotniejszych wyzwaniach stojących przed uczelniami medycznymi i całym systemem ochrony zdrowia. Dyskutowano o realizacji inwestycji w ramach Krajowego Planu Odbudowy, rosnących kosztach kształcenia i utrzymania uniwersytetów, finansowaniu nauczania medycyny i wynagrodzeniach w ochronie zdrowia. Ważną część rozmów stanowiły również kwestie przyszłości szpitali klinicznych i ich roli w systemie, a także kształcenia kadr medycznych na potrzeby sił zbrojnych. Spotkanie przebiegało w atmosferze szczerości i otwartości, a Ministerstwo Zdrowia wyraziło wolę elastycznego podejścia i realnego wsparcia tam, gdzie jest to możliwe.

Przyjęcie przez Panią Minister zaproszenia na posiedzenie KRAUM w Krakowie, które odbędzie się 4 grudnia 2025 roku, stanowi dodatkowe potwierdzenie dobrej współpracy i chęci kontynuacji dialogu o strategicznych kierunkach rozwoju polskiej medycyny akademickiej.

KRAUM na XXXIV Forum Ekonomicznym w Karpaczu

,

W dniach 2–4 września Konferencja Rektorów Akademickich Uczelni Medycznych uczestniczyła w XXXIV Forum Ekonomicznym w Karpaczu – jednym z najważniejszych wydarzeń w Europie Środkowo-Wschodniej, odbywającym się w tym roku pod hasłem „Czas transformacji – jaka będzie Europa przyszłości?”.

Forum, od ponad trzech dekad gromadzące liderów polityki, gospodarki, nauki i społeczeństwa obywatelskiego, było miejscem intensywnych debat o przyszłości ochrony zdrowia, edukacji medycznej i roli nowych technologii w kształceniu oraz praktyce klinicznej. Partnerem merytorycznym Forum Ochrony Zdrowia była Konferencja Rektorów Akademickich Uczelni Medycznych.

W debatach KRAUM konferencję reprezentowali:
▪️ prof. dr hab. Wojciech Załuska – Przewodniczący KRAUM, Rektor Uniwersytetu Medycznego w Lublinie,

▪️ prof. dr hab. Leszek Domański – Zastępca Przewodniczącego KRAUM, Rektor Pomorskiego Uniwersytetu Medycznego w Szczecinie
▪️ prof. dr hab. Michał Markuszewski – Rektor Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego

▪️ prof. dr hab. Agnieszka Piwowar – Przewodnicząca Komisji ds. Kształcenia KRAUM, Prorektor ds. Studentów i Dydaktyki, Uniwersytet Medyczny im. Piastów Śląskich we Wrocławiu,
▪️ prof. dr hab. Agnieszka Zimmermann – Zastępczyni Przewodniczącej ds. Kształcenia KRAUM, Prorektor ds. Kształcenia Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego.

Szczególnym punktem obecności KRAUM były dwa panele dyskusyjne:
▪️ Autonomia uczelni medycznych – samostanowienie czy odtwarzanie narzuconej roli? (moderacja: prof. dr hab. Agnieszka Zimmermann, GUMed, uczestnicy: prof. dr hab. Adrian Chabowski UM w Białymstoku, prof. dr hab. Leszek Domański PUM w Szczecinie, prof. dr hab. Michał Markuszewski GUMed, prof. dr hab. Agnieszka Piwowar UM we Wrocławiu, prof. dr hab. Wojciech Załuska UM w Lublinie)
▪️ Uniwersytet medyczny jutra. AI w kształceniu i medycynie, współpraca z przemysłem, konsolidacja szpitali klinicznych, profesjonalizm (etyka i komunikacja w kształceniu) (moderacja: dr Rafał Staszewski UMP, uczestnicy: prof. dr hab. Ewa Baum UMP,

prof. dr hab. Szczepan Cofta USK w Poznaniu, prof. dr hab.  Janusz Dzięcioł UM w Białymstoku,

prof. dr hab. Justyna Gornowicz-Porowska UMP, dr Marcin Karolewski NIL, prof. dr hab. Michał Markuszewski GUMed, prof. dr hab. Wojciech Fendler ABM, prof. dr hab. Agnieszka Piwowar UM we Wrocławiu, prof. dr hab. Wojciech Załuska UM w Lublinie).

Wydarzeniu towarzyszyły także warsztaty skierowane do studentów uczelni medycznych, prowadzone przez ekspertów związanych z KRAUM:
▪️ Czy etyka znaczy dziś to samo? – wyzwania etyki w eksperymentach medycznych i praktyce klinicznej (prof. dr hab. Ewa Baum UMP, dr Rafał Staszewski UMP)
▪️ Prawo medyczne w pigułce: zgoda pacjenta (prof. dr hab. Monika Urbaniak UMP).

W warsztatach uczestniczyli m.in. studenci reprezentujący samorządy i społeczność akademicką, którzy wnieśli do dyskusji perspektywę młodego pokolenia przyszłych lekarzy i ekspertów ochrony zdrowia.

Udział KRAUM w Forum Ekonomicznym w Karpaczu podkreślił rolę uczelni medycznych w debacie publicznej o wyzwaniach stojących przed systemem ochrony zdrowia, edukacją przyszłych kadr oraz odpowiedzialnym wykorzystaniem innowacyjnych technologii w medycynie.

Edukacja zdrowotna w szkołach – realna potrzeba i apel do rodziców

Podsumowanie konferencji KRAUM we Wrocławiu

Podczas Konferencji Rektorów Akademickich Uczelni Medycznych (KRAUM) zatytułowanej „Edukacja zdrowotna, medyczna i humanizacja we współczesnym kształceniu kadr medycznych”, która odbyła się w dniach 22–23 maja 2025 r. na Uniwersytecie Medycznym we Wrocławiu, skupiono się m.in. na roli edukacji zdrowotnej w szkołach oraz na potencjale zawodowym absolwentów zdrowia publicznego, czemu poświęcono cały pierwszy dzień konferencji. Tematy te uznano za kluczowe dla przyszłości polskiego systemu ochrony zdrowia oraz sytuacji zdrowotnej polskiego społeczeństwa.

Edukacja zdrowotna, która od września 2025 roku zostanie wprowadzona do szkół jako przedmiot fakultatywny, ma potencjał, by stać się fundamentem prozdrowotnych postaw wśród dzieci i młodzieży. Obejmuje ona szeroki aspekt zagadnień m.in. takich jak zdrowe żywienie, potrzeba aktywności fizycznej, zapobieganie chorobom cywilizacyjnym, profilaktyka  uzależnień czy dobrostan psychiczny. Te treści nie tylko uzupełniają wiedzę szkolną, ale uczą młodych ludzi dbałości o zdrowie – swoje i innych – w codziennym życiu.

Rektorzy uczelni medycznych podkreślają, że chociaż przedmiot nie będzie obowiązkowy, warto, by rodzice świadomie zapisywali na niego swoje dzieci. Dotychczasowe doświadczenia krajów, które wcześniej wprowadziły edukację zdrowotną do programów nauczania, pokazują, że takie działania skutkują wyższą świadomością zdrowotną społeczeństwa i mniejszą liczbą problemów zdrowotnych w dorosłym życiu.

Ważnym elementem debaty była także rola absolwentów kierunków zdrowia publicznego – specjalistów przygotowanych do prowadzenia działań edukacyjnych, profilaktycznych i promujących zdrowy styl życia. Obecnie ich potencjał pozostaje w dużej mierze niewykorzystany. W opinii środowiska akademickiego niezbędne jest wprowadzenie rozwiązań prawnych umożliwiających ich zatrudnianie w szkołach, placówkach opieki zdrowotnej oraz jednostkach samorządowych w charakterze edukatorów zdrowotnych i profilaktyków.

Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu zapowiedział opracowanie specjalnego podręcznika dla nauczycieli, którzy będą prowadzić lekcje edukacji zdrowotnej. Materiały mają być zgodne z podstawą programową i przygotowane w sposób dostosowany do wieku uczniów, z naciskiem na aktualną i rzetelną wiedzę naukową. W konferencji udział wzięli specjaliści i naukowcy z różnych uczelni zrzeszonych KRAUM oraz reprezentowani byli przedstawiciele wszystkich gremiów, dla których sprawa edukacji zdrowotnej i dbania o własne zdrowie nie jest obojętna. O ważności poruszanego tematu świadczy również obecność i patronat Pani Senator dr Beaty Małeckiej-Libery, Przewodniczącej Senackiej Komisji Zdrowia, a także patronat Ministerstwa Edukacji, Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego, Ministerstwa Zdrowia oraz Polskiej Komisji Akredytacyjnej.

Konferencja KRAUM zakończyła się wspólnym apelem rektorów do rodziców: edukacja zdrowotna to nie ideologia, lecz konkretna, praktyczna wiedza, która może realnie wpłynąć na jakość życia młodego pokolenia. Uczestnictwo dzieci w tych zajęciach to inwestycja w zdrowe, świadome i odpowiedzialne społeczeństwo przyszłości.

Rektorzy uczelni medycznych postulują do Ministra Zdrowia

,

Od 12 do 14 marca w Szczecinie obradowali rektorzy polskich uczelni medycznych. Konferencja Rektorów Akademickich Uczelni Medycznych (KRAUM) w głównej mierze poświęcona była trzem zagadnieniom – rozwoju kierunku kosmetologii, dietetyki klinicznej oraz zmianom w procesie ewaluacji uczelni medycznych.
Spotkania rektorów zrzeszonych w KRAUM odbywają się cyklicznie w różnych miastach Polski. Tym razem gospodarzem konferencji był Szczecin i Pomorski Uniwersytet Medyczny. Dwudniowe obrady, w których gościnny udział wzięły Ministra Zdrowia Izabela Leszczyna, oraz Podsekretarz Staniu Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego, Maria Mrówczyńska, dotyczyły wprowadzenia istotnych zmian w dalsze kształcenie specjalistów oraz właściwych rozwiązań dla ewaluacji uczelni medycznych. Rektorzy zrzeszeni w KRAUM zwrócili się ze swoimi spostrzeżeniami do Minister Zdrowia oraz Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego.
KRAUM to 16 instytucji, która obejmuje zarówno Uniwersytety Medyczne jak i te jednostki uniwersyteckie, które obejmują jednostki nauczające w zakresie m.in. wydziału lekarskiego, wydziałów farmaceutycznych, wydziału lekarsko-dentystycznego, wydziału nauk o zdrowiu. Ideą formacji, która funkcjonuje od 2018 roku, jest stanie na straży zarówno standardów nauczania i wskazywania standardów w zakresie zawodów medycznych, o czym dyskutowaliśmy na dzisiejszych obradach. Jesteśmy na stanowisku, że uczelnie medyczne w swoim obszarze działalności poza dydaktyką i nauką mają jeszcze obszar kliniczny, a zatem z naszego punktu widzenia, jako organów założycielskich szpitale kliniczne, dobro pacjentów i ich bezpieczeństwo jest niezwykle istotne – mówi prof. dr hab.n.med. Wojciech Załuska, przewodniczący KRAUM.

Kosmetologia w rękach specjalistów

Kierunek „Kosmetologia” pojawił się w ofercie uczelni medycznych w odpowiedzi na dynamiczny rozwój tej branży oraz rosnące zapotrzebowanie na wysokiej jakości usługi. Jego wprowadzenie miało na celu podniesienie poziomu kształcenia specjalistów i zapewnienie najwyższych standardów świadczenia usług kosmetologicznych. Kierunek ten cieszy się niesłabnącą popularnością i jest realizowany na wielu uczelniach medycznych w Polsce.
Kolejnym krokiem w jego rozwoju jest dalsza profesjonalizacja zarówno w zakresie standardów kształcenia, jak i usług świadczonych w ramach ochrony zdrowia.

Cieszymy się, że jesteśmy partnerem rozmów dla Ministerstw. Decyzje, które zapadają dzisiaj podczas KRAUM są niezwykle istotne i dają odpowiedni kierunek działaniom, które mają służyć ukształtowaniu standardów. Gorącym tematem poruszanym podczas dzisiejszych obrad była kosmetologia i dyskusja o tym, kto tak naprawdę może wykonywać zabiegi. Problem dotyczy wykonywania zabiegów, konkretnie zabiegów medycyny estetycznej. Przygotowaliśmy propozycje, gdzie część z tych procedur dedykowana jest lekarzom oraz lekarzom dentystom, przygotowane zostały we współpracy ze środowiskiem eksperckim i mają na celu jedno – bezpieczeństwo pacjentów. Chodzi tu m.in. o przypadki, gdzie do zabiegu używane są substancje, które są lekami, albo konieczne jest wypisanie recepty i to powinno być wykonane przez lekarzu lub osoby do tego uprawnione. Medycyna estetyczna staje się gałęzią przemysłową, koncertujemy się na tym, aby wszystkie zapisy regulowały ten rynek i nie było sytuacji, w których osoby, które wykonują pewne zabiegi nie ponosiły za nie konsekwencji. Stoimy na straży jakości, jakości nauczania oraz również jakości naszych uniwersyteckich szpitali klinicznych – wyjaśnia prof. dr hab.n.med Leszek Domański, wiceprzewodniczący KRAUM
Podczas Zjazdu KRAUM w Szczecinie przyjęto uchwałę określającą jednolite efekty uczenia się na kierunku kosmetologia (I i II stopnia) oraz katalog procedur medycznych zarezerwowanych wyłącznie dla lekarzy i lekarzy dentystów. Decyzja ta podyktowana jest troską o bezpieczeństwo pacjentów oraz podniesieniem jakości kształcenia.

Procedury medyczne zarezerwowane dla lekarzy

Zgodnie z ustaleniami KRAUM, do procedur, które powinny być wykonywane wyłącznie przez lekarzy lub lekarzy dentystów, należeć powinny:

  • Zabiegi iniekcyjne – wolumetria, liftingowanie, modelowanie z użyciem kwasu hialuronowego o różnym stopniu usieciowania.
  • Iniekcje śródskórne i podskórne z wykorzystaniem substancji bioaktywnych (m.in. kwasu polimlekowego, hydroksyapatytu wapnia, kaprolaktonu, aminokwasów, kolagenu, biostymulatorów, fibryny, hialuronidazy).
  • Iniekcje z użyciem substancji zarejestrowanych jako produkty lecznicze, w tym glikokortykosteroidów, inhibitorów 5-alfa reduktazy, minoksydylu, toksyny botulinowej.
  • Zabiegi z zastosowaniem autologicznego tłuszczu.
  • Mezoterapia igłowa z zastosowaniem substancji leczniczych (inne metody mezoterapii igłowej dopuszczalne jedynie w określonych przypadkach, np. mikroigłowej, automatycznej z kontrolą głębokości, metodą Nappage w granicach naskórka).
  • Zabiegi z zastosowaniem nici liftingujących i regenerujących.
  • Zabiegi z użyciem osocza bogatopłytkowego.
  • Zabiegi lipolizy iniekcyjnej.
  • Zabiegi z wykorzystaniem urządzeń emitujących energię oddziałującą na skórę i jej przydatki, gdy stosowane są w celach leczniczych lub gdy producent zaleca, by użytkownikiem był lekarz.
  • Zabiegi dermatochirurgiczne (elektrokoagulacja, technologie plazmatyczne, kriochirurgia, wycięcia chirurgiczne).
  • Peelingi chemiczne głębokie.
  • Dermabrazja mechaniczna poniżej granicy skórno-naskórkowej.
  • Zabiegi z użyciem laserów ablacyjnych CO2.
  • Zabiegi wykonywane przy użyciu sprzętu zarejestrowanego jako medyczny, przeznaczonego do stosowania przez lekarzy w celach leczniczych.

Dietetyka na najwyższym poziomie

Podczas Zjazdu KRAUM podjęto również kwestię dietetyki klinicznej. Dzień po oficjalnym otwarciu Ponadregionalnego Ośrodka Żywienia Pozajelitowego i Dojelitowego dla Dzieci w Szczecinie, rektorzy uczelni medycznych przeanalizowali standardy kształcenia w tym zawodzie.

Wczoraj uczestniczyliśmy w otwarciu Ponadregionalnego Ośrodka Żywienia Dojelitowego i Pozajelitowego dla Dzieci, który doskonale wpisuje się w tematy podnoszone podczas KRAUM dotyczące standardów dietetyki, tego jak ma wyglądać kształcenie w zawodzie dietetyka klinicznego, jak mają wyglądać standardy oraz ile czasu należy poświęcić na to, aby stać się wysoko wyspecjalizowanym dietetykiem. Efektem naszych rozmów są propozycje standardów, które przedstawiamy w Ministerstwie – dodaje prof. Leszek Domański.
Obserwacja obecnych trendów wskazuje na coraz większą liczbę samozwańczych ekspertów, którzy nie posiadają elementarnej wiedzy z zakresu dietetyki klinicznej. Dlatego konieczne jest wprowadzenie regulacji określających zasady wykonywania zawodu dietetyka oraz standardy kształcenia na tym kierunku.
KRAUM powołał komisję ds. kształcenia i regulacji zawodu dietetyka, która opracuje szczegółowe wytyczne, a efekty jej pracy zostaną przedłożone w Ministerstwie.

Ewaluacja uczelni medycznych

KRAUM postuluje o zmiany w systemie ewaluacji polskich uczelni medycznych. Zdaniem rektorów ocena działalności uczelni za lata 2022–2025 powinna być przeprowadzona według wcześniejszych zasad, które przewidywały odrębne kryteria dla instytutów badawczych i uczelni akademickich.
Obecny system oceny łączy w jednej kategorii instytucje o odmiennym modelu pracy, co – według KRAUM – prowadzi do zniekształcenia wyników. Dotyczy to zwłaszcza nauk medycznych, gdzie pracownicy uczelni łączą obowiązki naukowe, dydaktyczne oraz medyczne w placówkach ochrony zdrowia.

Nowe zasady ewaluacji

Obecnie jesteśmy w trakcie niezwykle ważnych wydarzeń, które dotyczą zarówno organizacji i rozwoju naszych jednostek w ramach Krajowego Planu Odbudowy bardzo uaktywniliśmy się również w kształcie nowej ewaluacji jednostek uniwersyteckich z akcentacją tego, aby nasze uczelnie były inaczej traktowane w stosunku do instytutów badawczych, z pełnym zrozumieniem głębokich zmian ewaluacji, która nie służy w tym kształcie, w którym obecnie działa. W tej materii jesteśmy w stałym kontakcie z Ministerstwem Zdrowia jak i Ministrem Nauk i Szkolnictwa Wyższego, którym chcemy
dzisiaj zaproponować nasz udział w zakresie grup eksperckich do zmiany oblicza polskiej ewaluacji – dodaje prof. Załuska.
KRAUM proponuje, aby w przyszłości (ewaluacja 2026–2029) wprowadzono nowe zasady oceniania działalności naukowej. Postuluje opracowanie odrębnych kryteriów dla poszczególnych dziedzin nauki, uwzględniając specyfikę badań w naukach medycznych i naukach o zdrowiu.
Dzięki takiemu rozwiązaniu ocena badań naukowych i dorobku jednostek akademickich będzie bardziej sprawiedliwa. Ostateczny kształt nowych zasad ewaluacji zostanie określony przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego.

KRAUM – Konferencja Rektorów Akademickich Uczelni Medycznych

Konferencja Rektorów Akademickich Uczelni Medycznych (KRAUM) to organ zrzeszający rektorów uczelni medycznych w Polsce. Celem KRAUM jest współpraca w zakresie kształcenia, nauki i organizacji systemu ochrony zdrowia, a także opiniowanie i inicjowanie zmian legislacyjnych dotyczących szkolnictwa wyższego oraz zawodów medycznych.
KRAUM aktywnie działa na rzecz podnoszenia jakości kształcenia medycznego, standaryzacji programów nauczania oraz wprowadzania rozwiązań zapewniających najwyższe standardy w ochronie zdrowia.

Konferencja „Ewaluacja, jakich potrzeba zmian? Wrocław 27.02.2025 r.

,

Konferencja Rektorów Akademickich Uczelni Medycznych postuluje zmiany w systemie oceny szkół wyższych – w trosce o jakość polskiej nauki

Obecny system ewaluacji uczelni medycznych wymaga korekty – to główny wniosek z debaty Konferencji Rektorów Akademickich Uczelni Medycznych (KRAUM), zorganizowanej przez Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu 27 lutego br. Rektorzy postulują m.in. odrębną ocenę instytutów badawczych oraz uczelni, a także zwiększenie liczby publikacji o najwyższej punktacji, które będzie można włączyć do oceny.

Stanowisko KRAUM zostanie przekazane ministrowi nauki i szkolnictwa wyższego.

Ewaluacja to proces oceny działalności badawczej jednostek naukowych, który ma kluczowe znaczenie m.in. dla ich finansowania. Obecny system, wprowadzony w 2018 r., budzi kontrowersje w całym środowisku naukowym. Także ze strony obecnego kierownictwa Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego płyną zapowiedzi konieczności modyfikacji.

– Zabieramy głos jako uczelnie medyczne, bo mamy swoją specyfikę – mówi prof. Agnieszka Hałoń, prorektor ds. rozwoju kadry akademickiej Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu. – O naszej odrębności stanowi fakt, że jesteśmy jednostkami badawczo-dydaktycznymi, których pracownicy jednocześnie pracują w sferze klinicznej, świadcząc usługi lecznicze w ramach uniwersyteckich szpitali klinicznych. Uwzględniając wszelkie różnice, generalnie nasza ocena ewaluacji dotyczy wielu niekorzystnych praktyk, jakie zaistniały w obowiązującym systemie. Opiera się on na algorytmie, który w naszej ocenie w kilku punktach wymaga korekty.

W czołówce długiej listy zastrzeżeń znajduje się problem tzw. slotów, czyli sposobu punktowania dorobku naukowego.

– W tym systemie bardziej opłaca się publikować dużo, ponieważ liczy się ilość, a nie jakość – wyjaśnia prorektor ds. nauki UMW prof. Piotr Dzięgiel. – W sposób oczywisty konsekwencją musi być obniżenie jakości zarówno publikacji, jak i samych badań naukowych. W skali kraju dochodzi do takich nieprawidłowości, jak np. korzystanie z usług tzw. „fabryk” publikacji, gdzie kupuje się prace bez prowadzenia działalności naukowej. Dlatego postulujemy taki sposób oceny, w którym promowane będą publikacje najwyższej jakości.

Zastrzeżenia, środowiska medycznych szkół wyższych budzi także taka konstrukcja systemu, na której tracą uczelnie, których pracownicy obok nauki realizują także działania dydaktyczne i kliniczne. Oceniani są jednak wyłącznie w jednym z tych obszarów. Prowadzi to do nieuzasadnionych ruchów kadrowych w niektórych jednostkach, czyli przesuwania pracowników z etatów badawczo-dydaktycznych na dydaktyczne tylko na potrzeby ewaluacji. 

Obecny etap ewaluacji znajduje się na ostatniej prostej – obejmuje bowiem lata 2022-2025.

– Jako realiści proponujemy zmiany możliwe do wprowadzenia na etapie, na którym się znajdujemy. Nie znowelizujemy ustawy, ale na poziomie rozporządzenia istnieje możliwość wdrożenia uzgodnionych zapisów, które nie zakłócą całego procesu – dodaje prof. Piotr Dzięgiel. – Z tego powodu np. rekomendujemy pozostawienie bez zmian aktualnej listy czasopism. Budzi ona wiele wątpliwości, ale zmiana reguł gry w trakcie jej trwania będzie jeszcze gorsza. Nasze środowisko ma jednak pomysły, jak zmodyfikować kolejną ewaluację, po to by przyczyniła się do rzeczywistego rozwoju polskiej nauki i wzmocnienia jej pozycji w świecie. 

– Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu po raz kolejny był miejscem strategicznej dla naszego środowiska dyskusji. KRAUM właśnie we Wrocławiu rozpoczął debatę o jakości kształcenia w zawodach medycznych – podkreśla rektor Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu prof. Piotr Ponikowski. – To spotkanie zaowocowało konkretnymi rekomendacjami i zmianą standardów. Cieszę się, że także we Wrocławiu odbyła się debata na temat. Nie wykluczam, że w przyszłości będzie to cykliczna dyskusja o pozycji polskiej nauki i jej kształcie. Nasze środowisko jej potrzebuje. Siła tego spotkania polega właśnie na sile środowiska. Wypracowujemy wspólne stanowisko. I jako środowisko jednym, mocnym i projakościowym głosem będziemy mówić – dodaje rektor Ponikowski.